Planirano zaduženje od otprilike 1,56 milijardi KM kroz euroobveznice samo je posljednje u nizu novih finansijskih obaveza koje je Federacija Bosne i Hercegovine preuzela od 2023. godine, a čiji se ukupan bruto iznos procjenjuje na između 2,5 i 3 milijarde KM.
Dok vlasti ističu da Federacija nije blizu granice prezaduženosti, ekonomski analitičar Igor Gavran za Faktor upozorava da sadašnji tempo zaduživanja nije održiv jer se, kako kaže, bez novih kredita više neće moći servisirati postojeće obaveze.
Od imenovanja aktuelne Vlade FBiH u aprilu 2023. godine, Federacija se kroz emisije trezorskih zapisa, obveznica i pripremu međunarodnih zaduženja zadužila za više milijardi konvertibilnih maraka.
Prema posljednjim dostupnim podacima Federalnog ministarstva finansija, ukupan dug Federacije BiH kreće se oko šest milijardi KM, uz promjene iz kvartala u kvartal zbog novih zaduženja, otplate ranijih obaveza i refinansiranja.
Za poređenje, budžet Federacije BiH za 2026. godinu je 8,9 milijardi KM. Kada se dug uporedi s iznosom budžeta, dobija se odnos od otprilike 67 posto, ali to nije kriterij prema kojem se procjenjuje održivost javnog duga.
Od početka mandata Vlade FBiH predvođene Nerminom Nikšićem, Federacija je koristila više modela finansiranja.
Tokom 2023. godine Vlada je nastavila sa zaduživanjem putem trezorskih zapisa. Kroz emisije kratkoročnih vrijednosnih papira zadužena su sredstva od najmanje otprilike 120 miliona KM.
U 2024. godini nastavljeno je domaće zaduživanje. Kroz emisije trezorskih zapisa osigurano je najmanje otprilike 270 miliona KM, dok su kroz obveznice Federacije BiH realizovane dodatne emisije vrijednosnih papira vrijedne više stotina miliona KM.
Tokom 2025. godine Federacija je nastavila praksu zaduživanja na domaćem tržištu kroz trezorske zapise i obveznice, čime su osigurana dodatna sredstva za finansiranje budžetskih potreba i upravljanje postojećim obavezama.
Za 2026. godinu planirano je novo kratkoročno zaduživanje od nekoliko stotina miliona KM, dok najveću pažnju privlači međunarodno zaduženje kroz izdavanje euroobveznica vrijednih otprilike 800 miliona eura, odnosno približno 1,56 milijardi KM.
Kada se saberu objavljena i planirana zaduženja od 2023. do 2026. godine, dolazi se do procjene od 2,5 do 3 milijarde KM bruto zaduživanja.
Ipak, taj iznos ne znači automatski da je dug Federacije povećan za isti iznos. Dio tih sredstava koristi se za refinansiranje postojećeg duga, odnosno vraćanje ranijih kredita i obaveza koje dospijevaju na naplatu.
Nije granica 10 posto ukupnog duga
