Sofija poručila da je kompromis iz 2022. godine obavezujući i da neće prihvatiti pokušaje njegovog zaobilaženja ili reinterpretacije.
Ministarstvo vanjskih poslova Bugarske uputilo je jednu od najoštrijih institucionalnih poruka do sada kada je riječ o evropskom putu Sjeverne Makedonije, potvrđujući da Sofija smatra potpuno obavezujućim kompromis postignut u julu 2022. godine tokom francuskog predsjedavanja Evropskom unijom.
U zvaničnom odgovoru bugarskog Ministarstva vanjskih poslova na poslaničko pitanje navedeno je da implementacija dogovora iz 2022. godine ostaje „prioritetni zadatak“, te da Bugarska nastavlja striktno provoditi odluke koje je usvojio bugarski parlament u junu 2022. i maju 2025. godine u vezi sa evropskim integracijama Sjeverne Makedonije.
Posebno je naglašeno da Sofija odbacuje svaki pokušaj Skoplja da pregovara o izmjenama ili reinterpretaciji takozvanog Drugog protokola iz člana 12 Sporazuma o prijateljstvu iz 2017. godine, koji Bugarska smatra sastavnim dijelom pregovaračkog okvira Evropske unije.
„Bugarska se kategorično protivi svakom pokušaju ponovnog pregovaranja, zaobilaženja ili reinterpretacije obaveza koje su već prihvaćene kao dio evropskog konsenzusa“, navedeno je u odgovoru Ministarstva.
Bugarske vlasti tvrde da su aktivirani svi raspoloživi institucionalni i diplomatski kanali kako bi se zaštitila pozicija Sofije, uključujući bilateralne kontakte, koordinaciju na nivou Evropske unije i aktivnosti bugarskih ambasada u državama članicama EU i u Skoplju.
Ministarstvo je otkrilo i dio diplomatske strategije koju Bugarska trenutno provodi u vezi sa ovim pitanjem.
Prema navodima Sofije, stalna misija Bugarske pri Evropskoj uniji održava redovne kontakte s evropskim institucijama uključenim u politiku proširenja, dok bugarske diplomate informišu države članice EU o, kako navode, slučajevima diskriminacije, institucionalnog pritiska i sudskih postupaka protiv građana Sjeverne Makedonije koji se izjašnjavaju kao Bugari.
Također je potvrđeno da Bugarska evropskim partnerima redovno dostavlja diplomatske dokumente i analize o stanju procesa pristupanja, uključujući, kako tvrde, pokušaje odstupanja od ranije dogovorenog pregovaračkog okvira.
Sofija je navela i da je Evropskoj komisiji dostavila zvanični doprinos za izvještaj o napretku Sjeverne Makedonije za 2026. godinu, u kojem su uključene procjene o provođenju Sporazuma o prijateljstvu iz 2017. godine i povezanih bilateralnih protokola.
Bugarska je istovremeno poručila da će nastaviti insistirati na, kako navodi, „objektivnom“ godišnjem izvještaju Evropskog parlamenta o napretku Sjeverne Makedonije.
Iz odgovora Ministarstva proizlazi da Sofija pitanje odnosa sa Sjevernom Makedonijom više ne smatra bilateralnim sporom, nego dijelom zvanične pristupne arhitekture između Evropske unije i zemlje kandidata.
Bugarske vlasti dodatno su naglasile da zaštitu bugarske zajednice u Sjevernoj Makedoniji smatraju jednim od ključnih prioriteta svoje vanjske politike.
